Intensywna cyfryzacja – tak można podsumować zmiany, które rewolucjonizują sposób pracy księgowych. Krajowy System e-Faktur, JPK CIT i JPK PIT, nowe regulacje dotyczące kaucji – to tylko niektóre z wyzwań dla księgowych w 2026 r. Żeby im stawić czoła muszą nie tylko przyswoić sporą dawkę wiedzy, ale też mieć do dyspozycji system finansowo-księgowy, który zapewni pełną zgodność z przepisami. Poniżej przedstawiamy kluczowe zmiany, które weszły lub wejdą w życie w 2026 i wyjaśniamy, jaką odpowiedź przygotowała na nie enova365.
Spis treści:
- KSeF w JPK_V7
- Ewidencja kaucji w JPK_V7
- JPK CIT
- Cyfryzacja ewidencji PIT
- Zmiany w e-sprawozdaniach finansowych i deklaracjach CIT
- Standard ISO 20022
- Nowe zasady rozliczania kilometrówki i zmiany kadrowe
- Wigilia dniem wolnym od pracy
KSeF w JPK_V7
Nowe raportowanie oznaczeń KSeF w JPK_V7
W pliku JPK_V7 konieczne będzie wskazanie numeru KSeF przypisanego do każdej faktury, a w razie jego braku – podanie odpowiedniego oznaczenia. W nowej strukturze wprowadzono trzy podstawowe oznaczenia:
- OFF – faktura wystawiona w czasie awarii KSeF, która na moment składania pliku JPK nie posiada jeszcze numeru systemowego;
- BFK – faktura wystawiona poza KSeF, w formie papierowej lub elektronicznej, przez podmioty, które nie mają obowiązku korzystania z systemu;
- DI – dowód inny niż faktura (np. dokument wewnętrzny, nota księgowa) oraz faktura wystawiona w trybie Offline24, która na dzień przesłania pliku JPK nie uzyskała numeru KSeF.
Termin wejścia w życie
Nowe struktury JPK_V7 wraz z deklaracją zaczną obowiązywać od 1 lutego 2026 r. Już w rozliczeniu za luty 2026 r. (lub I kwartał 2026 r. dla podatników kwartalnych) przedsiębiorcy będą raportować dane w nowym formacie. Zmiany te są dostosowaniem do pełnego wdrożenia KSeF oraz uruchomienia systemu kaucyjnego dla opakowań po napojach.
Program enova365 gotowy na JPK_V7
Już teraz działają w nim mechanizmy, które automatycznie przypisują numer KSeF do faktur wysłanych z programu lub pobranych bezpośrednio z KSeF.
W kolejnych wersjach systemu wprowadzimy funkcje pozwalające na oznaczanie dokumentów kodami OFF, BFK lub DI, a raportowanie JPK_V7M i JPK_V7K zostanie przystosowanie do obsługi nowych struktur.
„Jeżeli korzystasz z enova365, możesz mieć pewność, że system sam zadba o spójność danych między fakturami KSeF, dokumentami poza systemem i ewidencją JPK” – mówi Agnieszka Opalińska, kierownik projektu Księgowość enova365.
Ewidencja kaucji w JPK_V7
Termin wejścia w życie
Pełny obowiązek raportowania danych dotyczących systemu kaucyjnego dla opakowań po napojach w strukturze JPK_V7 wchodzi w życie 1 lutego 2026 r.
Co się zmienia?
Żeby móc prawidłowo rozliczyć VAT od niezwróconych kaucji, gdy opakowanie objęte systemem nie zostało oddane przez konsumenta, w JPK_V7 wprowadzono odrębne pola w części ewidencyjnej i deklaracyjnej. Służą do wykazywania danych o kaucjach.
Rozliczenie podatku od niezwróconej kaucji następuje w pierwszym okresie rozliczeniowym roku następującego po roku, którego dotyczy różnica w kaucjach, choć wyjątkowo w lutym 2026 r. raportuje się kaucje za rok 2025. Wartość niezwróconej kaucji stanowi wartość brutto, a VAT musi być wyodrębniony metodą „w stu”.
Kogo dotyczy obowiązek?
Obowiązek raportowania w JPK_V7 dotyczy producentów, rozlewni, importerów – czyli podmiotów wprowadzających produkty w opakowaniach na napoje. To oni wykazują podstawę opodatkowania i VAT należny. Płatnikami podatku są jednak operatorzy systemu kaucyjnego, którzy przekazują VAT do urzędu skarbowego, używając nowego symbolu przelewu VAT-KU.
Detaliści nie raportują kaucji w JPK_V7, chyba że pełnią funkcję wprowadzającego.
W enova365 dostępne będą funkcje ułatwiające ewidencję kaucji w JPK_V7
Zyskasz m.in. możliwość:
- przypisania oznaczenia kaucyjnego do towarów objętych systemem,
- automatycznego rejestrowania kaucji pobranych i zwróconych,
- ujęcia tych danych w strukturze JPK_V7 – zarówno w części ewidencyjnej, jak i deklaracyjnej,
- oznaczenia przelewu podatkowego –VAT-KU.
Dzięki temu użytkownicy będą mogli prawidłowo rozliczyć obowiązki wynikające z przepisów oraz zapewnić spójność między systemem kaucyjnym a rozliczeniem VAT od kaucji.
JPK CIT
Termin wejścia w życie
Od 1 stycznia 2025 r. wprowadzony został obowiązek przesyłania do urzędów skarbowych nowych struktur JPK dla podatku dochodowego od osób prawnych (CIT). Wdrożenie jest stopniowe, a w pierwszej kolejności (od 1 stycznia 2025 r.) dotyczy podatników CIT i spółek niebędących osobami prawnymi, których przychód przekroczył 50 milionów euro, oraz podatkowych grup kapitałowych.
Warto pamiętać, że rozporządzenie Ministra Finansów zwalnia podatników z obowiązku przesyłania struktury JPK_ST_KR za 2025 r. Niemniej jednak, ewidencję środków trwałych i WNiP należy prowadzić już od 1 stycznia 2025 r. w sposób umożliwiający późniejsze prawidłowe wygenerowanie pliku JPK_ST_KR.
Co się zmienia?
Wprowadzane są dwie struktury JPK, które należy przesyłać po każdym zakończonym roku podatkowym (najpóźniej do 31 marca, czyli w terminie złożenia zeznania CIT-8):
- JPK_KR_PD – Księgi Rachunkowe i Rozliczenie Podatku Dochodowego (rozszerzona wersja JPK_KR)
- JPK_ST_KR – Ewidencja Środków Trwałych oraz Wartości Niematerialnych i Prawnych (całkiem nowa struktura); Dowiedz się więcej: JPK_ST_KR – od kiedy? Jak oswoić ewidencję środków trwałych i WNiP?
Plik JPK_KR_PD raportuje dane księgowe i podatkowe. Kluczowe elementy to:
• Zestawienie obrotów i sald (ZOIS) –każde konto księgowe musi być wyposażone w odpowiedni znacznik księgowy (S_12_1, S_12_2) oraz ewentualnie znacznik podatkowy (S_12_3).
• Dziennik księgowań – obejmuje chronologiczny zapis zdarzeń, w tym numer KSeF i identyfikator kontrahenta.
• Rozliczenie podatku dochodowego (RPD) – zawiera dane o różnicach między wynikiem finansowym (rachunkowym) a podstawą opodatkowania CIT. Konta wykorzystywane do kalkulacji RPD muszą być oznaczone znacznikami podatkowymi ze słownika PD.
Jak się przygotować do JPK CIT?
Przede wszystkim, prawidłowo oznakuj konta księgowe – niezbędne jest, żeby każde konto pełniło właściwą funkcję w strukturze raportu.
Jak znakować konta księgowe – przeczytaj więcej
enova365 kompleksowo obsługuje JPK CIT
- Pozwala na dodanie do kont księgowych odpowiednich znaczników księgowych i podatkowych.
- Oferuje mechanizmy sprawdzające poprawność dodanych znaczników oraz konfigurację zestawienia księgowego dla potrzeb zasilenia części RPD.
- Umożliwia generowanie, weryfikację i wysyłkę plików JPK_KR_PD oraz JPK_ST_KR do bramki Ministerstwa Finansów.
JPK CIT – wszystko, co musisz wiedzieć o nowych obowiązkach
Cyfryzacja ewidencji PIT
Termin wejścia w życie
Od 1 stycznia 2026 r. wprowadzony zostanie obowiązek przesyłania nowych struktur JPK przez osoby fizyczne prowadzące działalność, w tym opodatkowane ryczałtem oraz prowadzące Księgę Podatkową Przychodów i Rozchodów (KPIR).
Co się zmienia?
- Nowe struktury JPK PIT
Wymagane struktury JPK PIT to:
- JPK_EWP – dla ewidencji przychodów (ryczałt),
- JPK_PKPIR – dla podatkowej księgi przychodów i rozchodów,
- JPK_ST – dla ewidencji/wykazu środków trwałych i WNiP.
Dotychczas JPK_EWP i JPK_PKPiR były wysyłane na żądanie – obecnie stają się obowiązkowe w postaci elektronicznej. Podatnicy będą przesyłać te pliki po zakończonym roku podatkowym, w terminie składania zeznań rocznych, czyli do 30 kwietnia roku następnego.
2. Ewidencja PKPiR oraz ryczałtu wyłącznie cyfrowo
Od 1 stycznia 2026 r. pierwsza grupa podatników PIT będzie zobowiązana do prowadzenia dokumentacji księgowej wyłącznie przy użyciu programów komputerowych.
KPiR: Wzór księgi został poszerzony o dwie dodatkowe kolumny (będzie ich 19). W kolumnie nr 3 trzeba będzie wpisać numer KSeF, a w kolumnie nr 5 – identyfikator podatkowy kontrahenta.
Ewidencja ryczałtowa: Nowy wzór ewidencji przychodów również będzie zawierał numer identyfikacyjny kontrahenta oraz numer KSeF dokumentu.
Nowe rozporządzenie ujednolica terminy dokonywania wpisów do księgi (koszty i przychody) – najpóźniej do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczy wpis.
enova365 gotowa na ewidencję JPK PIT
System enova365 umożliwia kompleksową obsługę obowiązku JPK PIT. Zapewnia to płynne przejście na cyfrowe raportowanie bez konieczności dodatkowych modyfikacji.
Pozwala m.in. na wyposażenie kartotek środków trwałych i WNiP w niezbędne oznaczenia (dla pliku JPK_ST) oraz generowanie i wysyłkę JPK_EWP, JPK_PKPIR i JPK_ST.
Czytaj także: JPK PIT – co musisz wiedzieć, zanim zmieni się sposób raportowania podatku dochodowego
Zmiany w e-sprawozdaniach finansowych i deklaracjach CIT
Obowiązują nowe struktury logiczne e-sprawozdań finansowych. Jak co roku, aktualizowane są też formularze podatkowe.
Nowe schematy e-sprawozdań
Termin wejścia w życie
Nowe schematy sprawozdań finansowych (wariant 2, wersja 1-0) udostępnione przez Ministerstwo Finansów będą dotyczyć sprawozdań, składanych za okresy rozpoczynające się 1 stycznia 2025 r. lub później.
Pierwsze sprawozdania według nowych zasad będą przesyłane od 1 stycznia 2026 r.
Co się zmienia w e-sprawozdaniach w 2026?
Główne zmiany obejmują:
- wyodrębnienie pola na wprowadzenie liczby średniorocznego zatrudnienia w przeliczeniu na pełne etaty,
- zmianę sposobu podawania formy prawnej oraz możliwość wskazania działalności zgodnie z nową klasyfikacją PKD 2025 lub PKD 2007.
Kody PKD 2025 obowiązują od 1 stycznia 2025 r., a istniejący przedsiębiorcy mają czas na ich aktualizację do końca 2026 r.
enova365 gotowa na zmiany w prawie
Nowe wersje e-sprawozdań finansowych będą dostępne w enova365 w grudniu 2025 r.
Aktualizacje deklaracji CIT
Do rozliczenia za 2025 r. obowiązują nowe wzory deklaracji, mające zastosowanie do dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2025 r. takie jak:
- CIT-8(34) wraz z załącznikami,
- CIT-10Z(7),
- CIT-CSR(2)
- Deklaracja IFT-2/IFT-2R(12) – została znacznie rozbudowana o nowe rodzaje opodatkowanych przychodów.
Wprowadzono nowy załącznik CIT-WOT, który firmom zatrudniającym żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej lub Aktywnej Rezerwy umożliwia skorzystanie z tzw. ulgi na żołnierza.
Nowe formularze deklaracji, zawierające wszystkie zmiany, są już dostępne w enova365.
Standard ISO 20022
Co się zmienia?
W bankowości trwa systematyczne przechodzenie na jednolity międzynarodowy standard komunikacji danych płatniczych ISO 20022, oparty na strukturze XML. Standard ten wymaga precyzyjniejszego podejścia do danych, szczególnie adresowych i identyfikacyjnych stron transakcji. Zastępuje on tradycyjne formaty lokalne oraz MT940 czy MT942.
enova365 jest w pełni dostosowana do nowego standardu.
System został wzbogacony o:
• Rozszerzone dane adresowe dla kontrahentów i pracowników (np. dzielnica, prowincja, nazwa budynku). Możliwe jest też definiowanie osobnego adresu bezpośrednio na rachunku bankowym.
• Przelewy SEPA generowane zgodnie z wymogami formalnymi (format IBAN, waluta EUR, opcja podziału kosztów SLEV).
• Obsługę nowoczesnych formatów wyciągów bankowych CAMT (np. CAMT53, CAMT52), które zastępują wyciągi MT940.
• Zmiany w webservice’ach bankowych (mBank, Santander) dostosowujące je do wymiany danych w XML.
Dzięki tym zmianom enova365 umożliwia wysyłanie i odbieranie danych płatniczych w formacie XML, minimalizując ryzyko błędów i zapewniając zgodność z wymogami bankowymi i regulatorów.
Czytaj także:
- SWIFT, SEPA, SORBNET, ELIXIR – już wkrótce zastąpione formatem ISO 20022
- Automatyczne przelewy SEPA – jak obniżyć koszty zagranicznych płatności?
Nowe zasady rozliczania kilometrówki i zmiany kadrowe
Co się zmienia?
W 2026 r. wejdą w życie nowe, wyższe stawki tzw. kilometrówki, czyli zwrotu kosztów używania prywatnych pojazdów do celów służbowych. Kluczowa zmiana polega na tym, że kryterium obliczania kosztów zmieni się z pojemności silnika na jego moc oraz rodzaj napędu.
Do katalogu pojazdów uprawnionych do zwrotu kosztów włączono auta elektryczne, hybrydowe, wodorowe, a także motocykle i motorowery elektryczne.
Na przykład, stawka dla samochodu spalinowego o mocy silnika powyżej 75 kW wyniesie 1,15 zł/km, natomiast dla samochodu elektrycznego lub wodorowego – 0,60 zł/km.
Jak się przygotować?
Zweryfikuj, czy kartoteki pojazdów w systemie mają prawidłowo przypisane parametry (moc i rodzaj napędu). Pozwoli to na kalkulację kosztów zgodnie z nowymi stawkami.
System enova365 zostanie dostosowany do zmian niezwłocznie po uchwaleniu ustawy.
enova365 zaktualizuje także moduł Kadry i Płace, aby udostępnić dedykowane składniki wynagrodzenia, które zapewnią zgodność rozliczeń kompensujących użytkowanie prywatnych samochodów w celach służbowych.
Wigilia dniem wolnym od pracy
Co się zmienia?
Od 1 lutego 2025 r. 24 grudnia (Wigilia) staje się dniem ustawowo wolnym od pracy. Ma to bezpośredni wpływ na ustalanie ostatniego dnia terminu płatności oraz stosowanie odpowiedniego kursu walut (z poprzedniego dnia roboczego).
enova365 zaktualizowała kalendarz o ten nowy dzień wolny,
dzięki czemu mechanizmy naliczania not odsetkowych i kursów walut działają prawidłowo.
Podsumowanie
Niezależnie od tego, czy mówimy o rewolucji KSeF, JPK CIT, cyfryzacji KPiR, czy subtelnych zmianach w rozliczaniu delegacji, klucz do sukcesu leży w automatyzacji i spójności danych.
W programie enova365 wszelkie mechanizmy są projektowane i aktualizowane tak, aby zapewnić pełną zgodność z najnowszymi przepisami prawa, minimalizując ryzyko błędów w tak złożonym i dynamicznym środowisku regulacyjnym.
Jeśli jeszcze nie korzystasz z enova365, zapraszamy na bezpłatną prezentację online – poznasz możliwości systemu i dowiesz się, jak może usprawnić codzienną pracę w księgowości.
